آیا پیاده روی برای واریس پا مضر است یا مفید؟ حقیقت علمی - مجله حرفه ای ترکیه

بعضی ها از ترس تشدید علائم، فعالیت روزانه خود را محدود می نمایند؛ درحالی که گاهی همین تصمیم، نتیجه عکس دارد. در ادامه آنالیز می کنیم قدم زدن دقیقا چه اثر مثبتی روی رگ های ما می گذارد و چطور می توانیم با آگاهی کامل، گام های ایمن تری برداریم. با ما همراه باشید!

حقیقت ماجرا: آیا قدم زدن برای واریس خوب است یا بد؟

بسیاری از افراد تصور می نمایند هر حرکتی که به پا فشار وارد کند، باعث بدتر شدن رگ های برجسته می گردد. اما یافته های علمی تصویر متفاوتی را نشان می دهند.

پیاده روی یکی از کم فشارترین فعالیت هایی است که می تواند به بهبود گردش خون یاری کند. هنگام راه رفتن، عضلات ساق پا مانند یک پمپ طبیعی عمل می نمایند و خون را از رگ های پا به سمت قلب راهنمایی می نمایند.

همین فرایند باعث می گردد خون کمتر در رگ ها جمع گردد و فشار داخل آن ها کاهش پیدا کند. البته این موضوع فقط یک توصیه عمومی نیست، بلکه به وسیله منابع معتبر پزشکی نیز تایید شده است. موسسه عروقی ویرجینیا در این باره می گوید:

پیاده روی نوعی عالی از ورزش است که گردش خون را در سراسر بدن، از جمله اندام های تحتانی، بهبود می بخشد. پیاده روی منظم به تقویت عضلات ساق پا یاری می نماید که این عضلات نقشی حیاتی در پمپاژ خون به سمت قلب و جلوگیری از تجمع خون در رگ ها ایفا می نمایند.

براساس یافته های علمی، فعالیت هایی که فشار ناگهانی و سنگین به بدن وارد نمی نمایند، گزینه های بی نظیری برای حفظ سلامت عروق ما به شمار می روند. زمانی که ما عضلات پشت ساق خود را به حرکت درمی آوریم، این ماهیچه ها به دیواره رگ ها فشار می آورند و مانع از انباشته شدن مایعات در بافت های پایینی بدن می شوند.

چرا پیاده روی از ایستادن طولانی بهتر است؟

وقتی شما برای ساعت ها در یک محل ثابت می ایستید، نیروی جاذبه زمین دست به کار می گردد تا خون را در پایین ترین نقطه پاهای شما ته نشین کند. در این شرایط ایستا، عضلات ساق پا هیچ حرکتی ندارند و در نتیجه پمپ طبیعی بدن خاموش می ماند.

در این صورت، رگ های خونی و دریچه های ظریف آن ها باید به تنهایی تمام فشار سنگین ستون خون را تحمل نمایند. این سکون طولانی مدت باعث گشاد شدن دیواره عروق، ایجاد احساس تورم شدید و در نهایت تشدید علائم آزاردهنده واریس پا در انتها روز کاری شما می گردد.

در نقطه مقابل، پیاده روی قواعد بازی را به کلی تغییر می دهد و ورق را به نفع سلامت پاهای تان برمی گرداند. هر قدمی که شما برمی دارید، انقباض و انبساط هماهنگ عضلات ساق پا را به همراه دارد که دقیقا مانند یک پمپ مکانیکی قوی عمل می نماید.

این حرکت فعال، خون را برخلاف جهت جاذبه به سمت قلب می راند و مانع از رکود آن در بافت های پایینی می گردد. با این تحرک ساده اما اصولی، فشار مداوم روی دیواره رگ ها را به شدت کم می کنید و شادابی را به اندام خود بازمی گردانید.

مقایسه راه رفتن با سایر تمرینات برای واریس

وقتی صحبت از انتخاب یک فعالیت مناسب برای سلامت رگ ها می گردد، فقط مقدار تحرک اهمیت ندارد، بلکه نوع فشار واردشده به پاها نیز مهم است! بعضی فعالیت ها به گردش بهتر خون یاری می نمایند و بعضی دیگر ممکن است فشار داخل رگ ها را افزایش دهند. به همین خاطر، بهتر است قبل از شروع هر برنامه ورزشی، بدانیم کدام فعالیت برای شرایط ما مناسب تر است. جدول زیر از رایج ترین ورزش ها ارائه می دهد تا بتوانید با آگاهی بیشتری برترین گزینه را انتخاب کنید.

هیچ فعالیتی به تنهایی واریس را درمان نمی نماید؛ اما انتخاب درست می تواند روند پیشرفت بیماری را کندتر کند و علائم را کاهش دهد. اگر در پی یک برنامه روزانه ایمن هستید، بهتر است فعالیت های کم فشار را در اولویت قرار دهید و شدت تمرین را به تدریج بیشتر کنید.

بعلاوه گوش دادن به واکنش بدن اهمیت زیادی دارد؛ اگر هنگام فعالیت درد یا تورم غیرعادی ایجاد شد، باید شدت تمرینات را کم کنید و در صورت تداوم علائم با پزشک مشورت کنید. استمرار در فعالیت، از انجام تمرین های سنگین اما نامنظم، نتیجه بهتری خواهد داشت!

هنگام پیاده روی برای بهبود واریس، باید چه نکاتی را رعایت کنیم؟

قدم زدن زمانی بیشترین فایده را دارد که چند نکته ساده اما مهم را رعایت کنیم. بسیاری از افراد فقط به مدت زمان راه رفتن توجه می نمایند، درحالی که انتخاب کفش، زمان استراحت و حتی مسیر حرکت نیز روی سلامت رگ ها اثر می گذارد. رعایت چند عادت ساده باعث می گردد فشار اضافی به پاها وارد نگردد و از مزایای این فعالیت بیشترین بهره را ببریم. در ادامه، مهم ترین توصیه هایی را می بینید که متخصصان برای افراد مبتلا به واریس پیشنهاد می نمایند:

• پوشیدن جوراب فشاری استاندارد قبل از شروع پیاده روی

• انتخاب کفش طبی و راحت با کفی مناسب

• گرم کردن بدن پیش از شروع حرکت

• نوشیدن آب کافی در طول روز

• بالا قرار دادن پاها به مدت 10 تا 15 دقیقه بعد از انتها پیاده روی

• استراحت کوتاه در مسیرهای طولانی

• انتخاب مسیرهای نرم مانند چمن، پیست استاندارد یا تردمیل مناسب

• افزایش تدریجی زمان و سرعت راه رفتن

• پرهیز از ایستادن طولانی بلافاصله پس از انتها فعالیت

رعایت این نکات باعث می گردد فشار واردشده به رگ ها کنترل گردد و احتمال احساس سنگینی یا خستگی پاها کاهش پیدا کند. اگر به تازگی تصمیم گرفته اید فعالیت خود را شروع کنید، بهتر است ابتدا روزانه 20 تا 30 دقیقه راه بروید و سپس به آرامی زمان آن را افزایش دهید.

انجام پیاده روی به صورت منظم، همراه با سبک زندگی سالم، کنترل وزن و استراحت کافی می تواند نقش مهمی در کاهش علائم واریس پا داشته باشد. البته اگر پزشک محدودیت خاصی برای شما در نظر گرفته است، همواره توصیه تخصصی او را در اولویت قرار دهید!

هنگام بروز کدام علائم واریس باید به پزشک مراجعه کنیم؟

اگرچه در بیشتر موارد، قدم زدن منظم به بهبود گردش خون یاری می نماید و می تواند بخشی از مراقبت روزانه از واریس باشد، اما نباید تصور کنیم که این فعالیت برای همه شرایط کافی است.

گاهی رگ های واریسی با علائمی همراه می شوند که نشان می دهند مشکل از یک ناراحتی ساده فراتر رفته است. در چنین شرایطی، ادامه فعالیت بدون آنالیز پزشکی ممکن است خطرناک باشد. اگر هنگام راه رفتن یا پس از آن با نشانه های زیر روبه رو شدید، بهتر است هرچه زودتر به وسیله پزشک متخصص معاینه شوید.

درد شدید و تورم ناگهانی

احساس خستگی خفیف پس از فعالیت طبیعی است، اما اگر ناگهان درد شدیدی در ساق پا ایجاد گردد یا یکی از پاها نسبت به پای دیگر به شکل محسوسی متورم گردد، نباید این شرایط را عادی بدانید! چنین علائمی در بعضی موارد می توانند نشانه ایجاد لخته خون در سیاهرگ های عمقی باشند که به آنالیز فوری احتیاج دارد.

بعلاوه اگر درد با گرمی پوست یا حساسیت شدید هنگام لمس همراه باشد، بهتر است فعالیت را متوقف کنید و بدون تاخیر به پزشک مراجعه کنید تا او دلیل اصلی را معین کند و درمان مناسب را شروع کند.

تغییر رنگ پوست اطراف رگ ها

تغییر رنگ پوست، یکی از نشانه هایی است که به آرامی ظاهر می گردد و ممکن است در ابتدا نادیده گرفته گردد. اگر پوست اطراف رگ های برجسته به رنگ قهوه ای، بنفش یا قرمز تیره درآید یا همراه با التهاب و خارش مداوم باشد، محتمل است گردش خون در آن ناحیه دچار اختلال شده باشد.

این تغییرات معمولا نشان می دهند که فشار داخل رگ ها برای مدت طولانی بالا بوده است. مراجعه زودهنگام به پزشک می تواند از پیشرفت آسیب های پوستی و بروز مسائل جدی تر جلوگیری کند.

ایجاد زخم های باز

در مراحل پیشرفته واریس، گاهی پوست توانایی ترمیم طبیعی خود را از دست می دهد و زخم هایی به ویژه در اطراف مچ پا ایجاد می شوند. این زخم ها معمولا دیر بهبود پیدا می نمایند و ممکن است با ترشح یا درد همراه باشند.

در چنین شرایطی، مراقبت های خانگی برای درمان کافی نیست؛ بلکه پزشک باید با آنالیز شرایط رگ ها و دلیل ایجاد زخم، مناسب ترین روش درمان را انتخاب کند تا روند ترمیم پوست سریع تر گردد و از بروز عوارضی مانند عفونت یا توسعه زخم جلوگیری گردد!

علائمی که گفته شد همواره به معنای وجود یک مشکل خطرناک نیستند، اما نادیده گرفتن آن ها نیز تصمیم درستی نخواهد بود. مراجعه به پزشک در زمان مناسب، هم از پیشرفت بیماری جلوگیری می نماید و هم امکان انتخاب برترین روش درمان را فراهم می سازد.

اگر علائم شما با استراحت رفع نمی شوند، شدت آن ها بیشتر شده است یا کیفیت زندگی روزانه تان را تحت تاثیر قرار داده اند، بهتر است آنالیز تخصصی را به تعویق نیندازید. تشخیص زودهنگام، علاوه بر اینکه روند درمان را ساده تر می نماید، احتمال دستیابی به نتایج بهتر و جلوگیری از عوارض بعدی را نیز افزایش می دهد.

حرف آخر

راه رفتن منظم و اصولی، برای بیشتر افراد مبتلا به واریس نه تنها ضرری ندارد بلکه به بهبود گردش خون، کاهش علائم و حتی پیشگیری از واریس پا یاری می نماید. ولی زمانی که رگ های واریسی پیشرفته شده اند یا علائم آزاردهنده ادامه دارند، مراجعه به خبرنگاران باتجربه اهمیت زیادی پیدا می نماید.